RSS

Categorie archief: Preken

Omgaan met tradities

preek voor de Emmauskerk op 16 maart 2013

de bijbel ligt open bij Matteus 15 vers 1-20

zo doen we dat

Het was de eerste keer dat het jonge stel samen kerst vierde. Pas getrouwd. Samen de kerstboom optuigen. Gezellig het kerstdiner klaarmaken. Lekker, zo met z’n tweetjes!

De jonge bruid maakte een rollade, volgens oma’s recept. Vlees snijden. Kruiden erop. Touwtje erom. – En net voor hij in de pan ging, sneed ze de kop en de kont eraf.

-          Waarom doe je dat? vroeg hij.

-          Dat hoort zo, zei ze. Zo doet mijn mama ‘t ook altijd. Zo is de rollade het lekkerst.

rollade

Hier gaat ’t over. Dat hoort zo. Zo heb ik ‘t van mijn mama geleerd. In één woord: tradities.

Traditie komt uit het Latijn. Tradere is zoiets als doorgeven, overhandigen, toevertrouwen. Je krijgt iets overgeleverd van je voorouders. Zo doen we dat. Zo hoort ‘t.

tradities zijn goed

Dat kan van alles zijn. Drie voorbeelden.

  • Op zondag ontbijten we als gezin. Door de week vliegen we elkaar voorbij. Op zondag zitten we tegelijk aan tafel. Croissantjes. Krentenbrood. Zo doen we dat.
  • In de kerk stelt de ouderling de dominee voor. En hij geeft hem daarna een hand. Zo hoort ‘t.

handshake

  • En als de voorganger vergeet om de wet van God voor te lezen, schrik je wakker. Je bent eraan gewend. In de ochtenddienst lezen we Gods geboden voor.

Zo zit je leven vol met tradities. En daar is niks mis mee. Je hoeft niet elk ding opnieuw uit te vinden. Er is al eerder over nagedacht. Zo is er een stramien ontstaan. Dat is een rustig idee. Je loopt mee in een lange stoet.

Maar … je moet geen meeloper worden! Zelf nadenken over tradities. Waarom snijdt oma de rollade aan beide kanten af? Doorvragen over de achtergrond van een gewoonte.

tradities en God

Ook je leven als kind van God wordt bepaald door tradities. Dat snappen de kinderen.

  • Mama leert je bidden. Handen samen. Ogen dicht. Eerbiedig. Zelfs de kleintjes weten dat al: amen!
  • Aan tafel gaan we uit de bijbel lezen. De kinderbijbel. Ieder z’n eigen bijbel. Er zijn verschillende manieren. Maar vaak is het bijbellezen gekoppeld aan het eten.
  • En heel wat kinderen gaan naar bed met Ik ga slapen ik ben moe. Heb je je gebedje al gezegd? Zo hoort dat.

Dat zijn goede tradities. Maar het geloof van je moeder en je oma moet op den duur wel je eigen oprechte geloof worden (2 Ti 1:5).

Ik-ga-slapen-ik-ben-moe-1kl

  • Als je 16 bent en je bidt nog steeds Ik ga slapen ik ben moe … Heb je nog nooit zelf met God gepraat?
  • Je gaat op kamers. Eten doe je niet meer aan tafel maar met je bord op schoot voor de tv. Schiet je bijbellezen er nu ook bij in?
  • Je komt in een andere kerk. Daar bidden ze in groepjes of met de handen omhoog of allemaal door elkaar. Is dat eerbiedig?

tradities ≠ God

God heeft niks tegen tradities. Maar tradities zijn geen god. Juist in de kerk moeten we dat luid en duidelijk tegen elkaar zeggen.

Die fout maak je zomaar. Wij zijn gewend om ’t zo te doen. Dus – zo hoort ‘t. Dus – zo wil de Heer het. De traditie wordt God.

img_1259Avondmaal vieren we vier keer per jaar. Niet vaker. Het is heilig avondmaal. We moeten er serieus mee omgaan. Een lang formulier. Een week van voorbereiding. Zo wil God dat.

Dat heb ik van huis uit meegekregen.

Ik weet nog hoe verrast ik was toen ik ontdekte:

  • dat Calvijn het elke week wilde vieren [zo doen wij dat gaat vaak maar 50 jaar terug]
  • dat de eerste gemeente in Jeruzalem elke dag het brood brak [niks voorbereiding, nul avondmaalsformulier]

Elke traditie moet geregeld bevraagd worden en zo nodig opnieuw overwogen. Dat is niet typisch christelijk. De nummer 1 van de top-100 van Nederlandse tradities – jawel, ik heb ’t over Sinterklaas en Zwarte Piet – blijkt in onze tijd anders te vallen dan 100 jaar terug.

sint-en-zijn-pieten

Het is altijd goed om terug te vragen en te heroverwegen.

de farizeeërs

Dat is precies wat gebeurt in Matteus 15.

Er komt kritiek op Jezus en z’n leerlingen. Ze wassen hun handen niet voor ze brood eten.

De farizeeërs zijn daar juist heel strikt in:

Zij gaan pas eten als ze eerst met een beetje water hun handen hebben gewassen. Iets wat van de markt komt, eten ze pas als ze ‘t eerst hebben schoongespoeld. En zo hebben ze nog andere gewoontes, zoals het omspoelen van bekers, kruiken en kannen. Marcus 7 vers 3-4.

Daar is niks mis mee. Hygiënisch werken is OK. Ook de achterliggende gedachte – wij zijn een heilig volk – is bijbels. Houd jezelf schoon!

Maar Jezus vraagt dieper door. Hij ziet hoe de farizeeërs zich afscheiden van de massa die de wet niet kent. “Wij zijn schoon maar hullie zijn smerig.” Een harde opstelling.

En hij wordt helemaal giftig als hij ziet hoe egoïstisch ze zijn. Met al hun vrome praatjes laten ze de tollenaars en hoeren stikken in de zonde. Weet je nog, Matteus 9? Ja, hun eigen ouders laten ze creperen, die schijnheiligerds!

Dat is wat Jezus zegt in vers 3 tot 6:

Hij gaf hun ten antwoord: ‘En waarom overtreedt u het gebod van God, alleen om uw eigen traditie in stand te houden? Want God heeft gezegd: “Toon eerbied voor uw vader en moeder,” en ook: “Wie zijn vader of moeder vervloekt, moet ter dood gebracht worden.” Maar u leert: “Wie tegen zijn vader of moeder zegt: ‘Alles wat van mij is en voor u van nut had kunnen zijn, bestem ik tot offergave,’ die hoeft zijn ouders geen eerbied te tonen.” Zo ontkracht u het woord van God uit eerbied voor uw eigen traditie.

unnamedHeb eerbied voor je vader en je moeder. Dat is het 5e gebod. Zo wil de Heer het.

Nou zeg ik tegen m’n oude moeder: Sorry ma, ik kan je niet helpen. De hoge kosten van het verzorgingstehuis. Je eigen risico. De rollator en de rolstoel. – Ik zou wel willen, maar ik wil m’n kerkelijke bijdrage betalen in de Emmaus. Het geld waarmee ik u kan ondersteunen, heb ik bestemd voor God. Jammer joh!

Helemaal erg, omdat ik dat geld gewoon zelf gebruik voor mijn dingen. “Ik heb het bestemd voor God – eh … later, na m’n dood of zo.”

Jullie hollen met je traditie Gods gebod uit.

tradities tegenover God

Dat is vlijmscherp. Niks tegen tradities. Op zichzelf. – Maar helpen ze je verder om God te dienen? Die vraag moet je stellen.

Het is best een goede gewoonte om de wet van God voor te lezen in de kerkdienst. Maar er zitten ook risico’s aan:

  • ik kan ’t voorlezen zonder na te denken
  • je kunt oppervlakkig luisteren: ja, hier heb ik me wel aardig aan gehouden
  • we kunnen te gemakkelijk 1-op-1 de lijn doortrekken naar vandaag – dan wordt de zondag nu een christelijke sabbat, met alle beperkingen en regeltjes die erbij horen

2793325203

Ik wil best de christelijke leefregels aan jullie voorhouden. Maar dan altijd vanuit Jezus en door de heilige Geest. En denk vooral na over wat dat in onze tijd betekent.

Jezus stelt de kernvraag in vers 9: God vereren of voorschriften van mensen – wat is je punt? De Heer is niet blij met lippendienst. M’n kind, geef mij je hart (Sp 23:26).

Dat is wel iets om over na te denken.

Je gebedsleven kan lippendienst worden. Af en toe zeg je een rijmpje op. Je voelt je happy bij die gewoonte. Maar je hebt nooit van hart tot hart contact met de Levende.

Je leest aan tafel trouw de bijbel. Van kaft tot kaft. Maar je praat er nooit over. Je kinderen voegen zich in die lege traditie. Maar zo gauw ze de deur uitgaan, kappen ze ermee. Dat lege testament … het enige wat je weggooit, is de verpakking.

focus op God

Ik ben blij met kritische jonge mensen in onze kerk. Die vragen stellen. Waarom doen we dat zo? Wat zit er achter die tradities?

Ik ben blij met toetreders die van huis uit niet gereformeerd zijn. Zij openen ons de ogen als ze doorvragen. Waarom ga je twee keer naar de kerk? Waarom worden vrouwen in de kerk gediscrimineerd?

Ik ben bang voor routine. De automatische piloot. Zo doen we dat gewoon. Zo hoort ‘t. Sleur in de omgang met God is dodelijk.

autopilot-from-airplane

Laat er maar gediscussieerd worden over de vrouw in het ambt. Als we maar voortdurend de vraag stellen: Is dit een traditie – leringen van mensen, zo zijn we ’t gewend, hier voelen we ons happy bij – of is het een gebod van de Heer – zo staat ’t in de bijbel, al gaat ’t tegen de cultuur of tegen mijn gevoel in – ?

Dat is niks nieuws. De klassieke Nederlandse geloofsbelijdenis zegt het al in artikel 7:

Men mag geen geschriften van mensen, hoe heilig de schrijvers ook geweest zijn, op één lijn stellen met de goddelijke Schriften, ook de gewoonte [traditie] niet met Gods waarheid — want de waarheid gaat boven alles — en evenmin het grote aantal, de ouderdom, de ononderbroken voortgang in de tijden [het is altijd zo geweest]. Daarom verwerpen wij uit de grond van ons hart alles wat met de bijbel niet overeenkomt.

Jezus is de redder

Dat is waar het om gaat in Matteus 15.

De farizeeërs zijn zo bezig met de buitenkant dat ze de binnenkant missen. Gods liefde voor hen. En voor andere mensen. Barmhartigheid wil ik, geen offers (9:13).

Daarom vallen ze Jezus aan. Ze willen schone handen houden, dus maken ze vuile handen in het afwijzen van Gods messias. Ze willen in hun comfort zone blijven.

Je redding ligt nooit bij mensen. Zoek ’t niet in jezelf. De vaders van vroeger. De helden van nu. Alleen Jezus kan je redden.

rollade

O ja, nog even over die kerstrollade. Waarom snijd je de beide uiteinden eraf?

De moeder van het meisje wist ‘t ook niet. En dus ging ze ‘t aan oma vragen. Oma, waarom snijdt u altijd de kop en de kont van de rollade eraf?

Ach lieverd, zei oma. Ik had een braadpan die te klein was. De rollade paste er net niet in …

We eindigen met het vervolg van Matteus 15. Die allochtone vrouw. Die zich geen snars van regeltjes en tradities aantrekt. Ze barst overal doorheen. Om haar zieke dochter voor Jezus neer te leggen. En ze wordt beloond. Ja, zo kan het ook.

Matteus 15 vers 21-28:

En weer vertrok Jezus; hij week uit naar het gebied van Tyrus en Sidon. Plotseling klonk de roep van een Kanaänitische vrouw die uit die streek afkomstig was: ‘Heb medelijden met mij, Heer, Zoon van David! Mijn dochter wordt vreselijk gekweld door een demon.’ Maar hij keurde haar geen woord waardig. Zijn leerlingen kwamen naar hem toe en vroegen hem dringend: ‘Stuur haar toch weg, anders blijft ze maar achter ons aan schreeuwen.’ Hij antwoordde: ‘Ik ben alleen gezonden naar de verloren schapen van het volk van Israël.’ Maar zij kwam dichterbij, wierp zich voor hem neer en zei: ‘Heer, help mij!’ Hij antwoordde: ‘Het is niet goed om de kinderen hun brood af te nemen en het aan de honden te voeren.’ Ze zei: ‘Zeker, Heer, maar de honden eten toch de kruimels op die van de tafel van hun baas vallen.’ Toen antwoordde Jezus haar: ‘U hebt een groot geloof! Wat u verlangt, zal ook gebeuren.’ En vanaf dat moment was haar dochter genezen.

 
3 reacties

Geplaatst door op 16 maart 2014 in Bijbel, Preken

 

De schepping is een loflied

In de Emmauskerk houden we vanavond om half acht een gebedsdienst. Aan het begin van het nieuwe seizoen vragen we om Gods zegen over ‘gewas en arbeid’.

De bijbel ligt open bij Psalm 104. Bij de schriftlezing gebruiken we de prachtige PowerPoint presentatie uit het themapakket van A Rocha [klik op de link hieronder].

PP psalm 104 What a wonderful world

Illustratie themapakket

Mij spreekt de blomme een tale … ken je dat gedicht? Het is van Guido Gezelle, de Vlaamse priester en dichter uit de 19e eeuw.

Guido_Gezelle_Jules_Lagae_Guido_Gezelleplein_BruggeMij spreekt de blomme een tale,

 Mij is het kruid beleefd,

 Mij groet het altemale,

 Dat God geschapen heeft!

De hele natuur is een loflied op de schepper.

Hoor je dat lied? De bloeiende narcissen. Het groen op de velden. De vroege vogels en dito vlinders. Uit de schepping klinkt een lied.

Psalm 104 is zo’n loflied op de koning:

  • z’n kleding: een mantel van louter licht
  • z’n paleis: de hemel als tentdak, z’n zalen op het water gebouwd
  • z’n limo: wolkenwagen met windvleugels
  • z’n speeltje: de Leviatan, het zeemonster
  • z’n macht: de storm vlucht, hij is geducht

De hele schepping is een loflied: Heilig is de Heer, die was en die is en die komt (Op 4:10v).

voorjaar

Hoor je dat lied? Luister naar de beken en de bokken, de ezels en de eibers. Luister naar de schepping: om al uw tekens te verstaan

Wij leven op de adem van Gods stem. Kijk in de lente hoe alles gaat groeien en bloeien. De heilige Geest maakt alles nieuw tot eer van God.

Zing mee met dat lied tot lof van de Heer: Ik zal de Heer lofzingen levenslang. Moge mijn gedicht hem bekoren!


Hoor ik daar een aarzeling? Moge …

Luister goed. Hoor je dat? Het lied van de schepping klinkt vals. Een dissonant.

De presentatie van A Rocha stopt bij vers 31. Maar het staartje hoort er echt bij. De psalm eindigt pas in vers 35, niet eerder.

Vers 31 herinnert ons aan dat andere vers 31, in Genesis 1. God keek naar alles wat hij had gemaakt en zag dat het zeer goed was. Laat de Heer zich verheugen in al z’n werken.

Zo was het. Maar het bleef niet zeer goed.

vulkaan

Vers 32 klinkt dreigend. Vulkanen roken en de aarde beeft. Het lied is verstoord. De wereld zucht, zegt Paulus in Romeinen 8. Gods adem geeft leven, maar hij kan ook verstrooien en doden. Hoe zat dat met die Armada in 1588?

En dan vers 35. Laat de zondaars van de aarde verdwijnen. Dat is wel ff slikken. Staat dat ook in de bijbel? God is toch liefde?

Laat geen boosdoener nog langer bestaan. Dat is typisch oude testament, zegt iemand. Maar is dat zo? Paulus zegt hetzelfde in Romeinen 8. Met reikhalzend verlangen wacht de wereld op het laatste oordeel. De schepping wacht op de scheiding, het verdwijnen van de zondaars.

Als je goed luistert, heb je die dissonant in de psalm al eerder gehoord.

  • de mens moet hard werken om uit de aarde z’n voedsel te halen
  • anders dan de dieren, moet de mens hard werken van vroeg tot laat
  • schrik, sterven en stof …

De wanklank in dit lied komt van de mens. U en ik zijn de dissonant in de schepping.


Daarom is het maar goed dat Psalm 104 na nr. 103 komt. Hij is een God van liefde en genade … gedenk zijn goedheid die u wil vergeven!

Geen biduur zonder belijdenis. Geen feest als je niet vast. Geen lenteleven zonder lijden. We zitten midden in de 40-dagentijd. Christus is gekomen om deze wereld te redden. Alleen zo kom je bij het halleluja.

kruis wereld

De schepping zingt een loflied. De kerk stemt ermee in. Een lied voor God en voor het lam: Aan hem die op de troon zit en aan het lam komen toe dank en eer, lof en macht, nu en tot in eeuwigheid.

 
Een reactie plaatsen

Geplaatst door op 12 maart 2014 in Bijbel, Kerk, Preken

 

Ik zal de beker van bevrijding heffen

preek in de Emmauskerk op zondag 9 februari 2014

in deze dienst vieren we het heilig avondmaal

de bijbel ligt open bij Psalm 116

gezinsviering 2014

gezinsviering 2014

1         avondmaalspsalm?

Goed en getrouw, weldadig is de Heer.

Hoe zal ik al zijn gaven Hem vergelden?

‘k Zal bij de kelk van heil zijn naam vermelden,

ik roep Hem aan en geef Hem lof en eer.

Mag je dat koppelen aan het avondmaal? We vieren het feest van de verlossing. Ik hef het glas en breng een toost uit op … Jezus? De kelk van heil. De beker van bevrijding.

Psalm 116 gaat zeker over een feestmaal. Eten en drinken. Samen de naam van de Heer aanroepen. Danken en bidden. Je geloften inlossen. God een dankoffer brengen.

Dat klinkt in elk geval als het avondmaal. De beker der dankzegging – zeggen we met Paulus – waarvoor wij God loven en danken (1 Ko 10:16).

Onze viering ligt dicht bij het oudtestamentische Pesach. Waar Israel de beker van de bevrijding hief en toostte op de Heer en zijn reddingswerk.

Is Psalm 116 een avondmaalspsalm?

Het is in elk geval een psalm van Israel.

lezen over het avondmaal

lezen over het avondmaal

2         psalm van Israel

Psalm 116 hoort bij het zogenaamde Hallel, de psalmen 113 tot 118. Die maken deel uit van de Pesach liturgie.

Israel gedenkt de bevrijding uit Egypte.

Ik werd omkneld door banden van de dood … Dan denk je aan de dreiging van de farao. Kindermoord (Ex 1:16). Of de doodsnood bij de zee (14:9v).

Toen hoorde God. Hij neigt zijn oor … De Heer is een krijgsheld (Ex 15:3). God hoorde hun jammerkreten en trok zich hun lot aan (2:24v). U hebt onze boeien verbroken!

Psalm 116 is een heel persoonlijk lied vol dankbaarheid. Tel maar eens hoe vaak er ‘ik’ en ‘mij(n)’ in staat.

Maar het feest wordt gevierd temidden van heel zijn volk. In het huis van de Heer hef ik de beker van bevrijding op. U schenkt ons heil, vervult al uw beloften!

Psalm 116, een avondmaalspsalm?

Psalm 116, een psalm van Israel.

En daarmee ook een psalm van Christus.

het bloed van Jezus

het bloed van Jezus

3         psalm van Christus

Onze Heer heeft het avondmaal ingesteld toen hij met z’n leerlingen Pesach vierde. De Pesach-maaltijd (Mt 26:17vv). Daar zongen ze de lofzang (26:30).

Jezus heeft met de 12 leerlingen het Hallel gezongen. Ook Psalm 116. Zij dachten terug aan Egypte. Hij dacht … ja, waaraan zou hij gedacht hebben?

Christus vereenzelvigt zich met de nood van zijn volk. Hoe zegt de bijbel dat? In al hun nood was ook hijzelf in nood (Js 63:9). Hij is een hogepriester die met al onze zwakheden kan meevoelen, juist omdat hij, net als wij, in elk opzicht op de proef is gesteld (Hb 4:15).

Christus is gekomen om in eigen persoon de pijn van Psalm 116 te ondergaan.

Banden van de dood omknelden mij … Dat zong hij in die nacht. En meteen nadat ze de lofzang hadden gezongen, vertrokken ze naar de Olijfberg (Mt 26:30).

Geen mens kun je vertrouwen, je kunt op niemand aan. In die nacht is hij door Judas verraden.

Ik mag wandelen in het land van de levenden. Ook dat zong Jezus. Het licht van Pasen scheen al over de tafel.

Psalm 116. Een psalm van Christus.

En omdat Jezus de beker van Gods toorn leegdronk – tot de laatste druppel toe (Mt 26:39vv, vgl. Mt 20:22v, Ps 11:6, 75:8, Js 51:17vv, Jr 25:15vv, Ob 1:16) – daarom kon Israel in Egypte de beker van bevrijding heffen. De dood waart rond in Egypte maar Israel viert vrolijk feest. Niet omdat zij beter zijn maar omdat ze beschermd worden door het bloed van het lam (Ex 12:11vv.21vv, vgl. Jz 24:14, Jh 1:29, 1 Ko 5:7).

Om stil van te worden. Onder de indruk van Gods geweldig ingrijpen.

Om uitbundig op te toosten. Ik hef de beker tot dank voor uw weldaad (WV95). Nu kan ik Psalm 116 nooit meer zonder Christus zingen.

Psalm 116, een psalm van Israel.

Psalm 116, een psalm van Christus.

En daarmee een voluit christelijk lied.

de beker van bevrijding

de beker van bevrijding

4         psalm van christenen

Voor mij heeft dit lied een bijzondere bijklank. Psalm 116 is de psalm die Mieke las bij m’n bed in 2007 nadat ik bijgekomen was uit de narcose. Een hersentumor. Een zware operatie:

Ik werd omkneld door banden van de dood,

ik was benauwd, verzwakt in al mijn leden.

Maar in mijn angst heb ik tot God gebeden …

En de Heer hoorde mijn gebed. Hij gaf me ’t leven terug. Gezondheid. En dat alles dankzij Christus.

Want ik heb het leven verbeurd. Door mijn zonden verdien ik niet anders dan de dood. Ik heb niks en ik ben niks.

Maar Jezus neemt als het paaslam ook mijn zonde weg.

Zijn liefde heeft genadig mij gedragen.

Wie weerloos zijn en om ontferming vragen

bewaart de Heer in zijn barmhartigheid.

Waar denkt jij aan bij Psalm 116? Ben je ook wel eens zo wonderlijk gered? Of denk je juist aan die andere situatie … Waarom hebt u mijn kind niet voor de dood behoed? Niet altijd hoort de Heer en redt hij uit de nood. Dan klinkt Psalm 116 wel wat wrang …

Die pijn wil ik niet wegpoetsen. Maar mag ik u wijzen op de woorden van vers 15: Met pijn ziet de Heer de dood van zijn getrouwen. In de vertaling 1951: Kostbaar is in de ogen des Heren de dood van zijn gunstgenoten.

Dat is aan de ene kant heel realistisch: ook de gelovigen sterven. Die dag komt voor ieder van ons. Banden van de dood omknellen je. De kille angst beneemt je de adem.  De dood is een vijand, die je angst en pijn bezorgt (Ps 116:2, vgl. 1 Ko 15:26, Hb 2:15).

Maar tegelijk mag je weten: je bloed, je tranen en je lijden zijn kostbaar in Gods oog (Ps 56:8, 72:14). Het leven van zijn getrouwen is de Heer dierbaar (15 GNB). Hij tilt zwaar aan hun sterven (WV95). Hij heeft er zelfs z’n eigen zoon voor in de dood gegeven.

Hij lag terneer, zijn kracht was echt vergaan.

Zo redt hij mij uit al mijn bitter lijden.

Ik wandel nu in blijdschap voor Gods ogen

zet in het land der levenden mijn voet.

De laatste vijand is van z’n macht beroofd (1 Ko 15:26). De dood is door de levende Heer opgeslokt en overwonnen (1 Ko 15:54). Gods zoon heeft door zijn dood definitief met de heerser over de dood, de duivel afgerekend (Hb 2:14).

Psalm 116, een psalm van Christus.

En daarmee een christelijk lied.

Een kerklied. Een avondmaalspsalm.

kijken naar het tafelkleed

“kijk ‘s goed naar het tafelkleed”

5         kerk – en avondmaalspsalm

Ik noem het een kerklied.

Natuurlijk is het een persoonlijk danklied. Met – heb je al geteld? – met in 19 verzen 17 keer ‘ik’ en 16 keer ‘mij(n)’. Maar je viert je feestje niet in je uppie. Temidden van uw volk roep ik verblijd: groot is de Here! In de voorhoven van de tempel. Binnen de muren van Jeruzalem.

Daar kun je jouw verhaal kwijt aan de ander: hoort wat mij God deed ondervinden. Samen ben je blij over Gods grote daden. Hoe hij z’n gemeente heeft gered.

Dat vieren we immers vandaag?

Aan tafel roepen we zijn grote naam uit.

We heffen het glas op hem, onze redder.

En onze gaven leggen we voor zijn ogen neer.

Bij al zijn volk betaal ik mijn geloften (vgl. Job 22:27, Ps 22:25, 56:12, 61:5vv, 76:11, Pr 5:1vv).

En dan gaan we morgen daarmee verder.

Psalm 116, een christelijk lied.

Een kerklied. Een avondmaalspsalm.

Een psalm om elke dag mee te leven.

de mentorgroep leest het formulier

de mentorgroep leest het formulier

6         eeuwig loflied

Het is een van de eerste kerkliederen die je als kind leert: God heb ik lief.

Houd dat vast. Blijf dat zingen.

Als je gered bent van de dood. U hebt, o Heer, ontbonden al mijn banden.

Of als de vijand je in het gezicht staart: Ach, Here, hoor en red mij uit de nood.

Blijf dat zingen. Blijf vertrouwen.

Want de dag komt dat we weer samen aan tafel zullen zitten. Dan lachen we niet meer – zoals nu – door onze tranen heen. Want de levende Heer zal de tranen van elk gezicht afwissen. Daar zal geen rouw, daar zal geen dood meer wezen. Hij, de levende, Jezus verslindt de dood.

Dank God voor die heerlijke Psalm 116.

Psalm van Israel. Psalm van Christus.

En nu voluit ons christelijk lied.

Ons kerklied, onze avondmaalspsalm.

Psalm 116, voor eeuwig ons lied.

foto's Anneke de VRIES

foto’s Anneke de Vries

 
Een reactie plaatsen

Geplaatst door op 10 februari 2014 in Bijbel, Kerk, Preken

 

Het lijden van Jezus en het lijden van deze tijd

preek voor GKv Emmaus, 2 februari 2014

vanuit Heidelbergse catechismus zondag 15

de bijbel ligt open bij Romeinen 8 vers 17-39

Komt er ooit een einde aan het lijden?

SYRIA_MOTHER

  • Die vraag klinkt op uit de mond van die moeder in Syrië. Ze ziet haar kind kapot gaan door de oorlog. Hoe lang moet dit nog duren? roept ze wanhopig.
  • Hoe lang nog, heilige en betrouwbare Heer? bidt die christen in Noord-Korea. Al jaren zit hij in een strafkamp. Wanneer zal God een eind maken aan dit lijden?
  • Laat ik er maar zelf een eind aan maken, denkt die depressieve man. Geen mens kan me helpen. En God … ach, die wil me niet kennen – ik ben vervloekt.

Er wordt wat afgevloekt, gebeden en geleden. Wat helpt ’t dan om volgende week het lijden van Jezus te vieren? Het avondmaal herinnert aan toen: hij heeft geleden. Maar Syrië en Korea en Vrederust is nu: er wordt geleden.

Komt er ooit een einde aan het lijden?


Die vraag heb je allemaal wel eens gehad. Of hij nu van buitenaf kwam of van binnenuit. De grote waarom vraag.

  • waarom-006-006Waarom moest mijn kind sterven?
  • Waarom die oorlog in Syrië en Sudan?
  • Als er een god is, waarom al dat lijden?

Vraag naar het begin van het lijden

Als dat een oprechte vraag is …

Maar dat is het niet altijd. Het kan een bitter verwijt zijn. Een noodkreet. Een schreeuw om aandacht. Dan heb je meer aan een arm om je schouder dan aan een afgewogen antwoord.

IMuJL8D

Voel je trouwens niet verplicht om God en zijn beleid te verdedigen. Je mag best zeggen dat jij ’t ook niet snapt.

Maar als ’t wel een oprechte vraag is …

… dan moet je ook bereid zijn kritisch naar jezelf te kijken. Het is makkelijk om God de schuld te geven. Waar was hij in Auschwitz en in Rwanda? – Maar wij waren er wel. Kijk ’s in de spiegel van de zonde.

hitler_mirror

Nee, dat is niet het hele antwoord. Oorlog en honger is mensenwerk. Maar aardbevingen en tsunami is natuurgeweld. Gods hand.

En nee, ik bedoel echt niet dat er een 1-op-1 verband ligt tussen zonde en ellende. “Jij hebt kanker, dus er zal wel een onbeleden zonde in je verleden liggen.” De holocaust of de aids-epidemie als straf van God of zo.

Maar er ligt minstens een algemeen verband. ‘Waren er geen zonden dan waren er geen wonden’ is meer dan tegeltjeswijsheid. Het is bijbelse wijsheid.  ‘Op de bodem aller vragen ligt der wereld zondeschuld’.

Pak Romeinen 8 er nog eens even bij.

Het is duidelijk dat Paulus het lijden van deze tijd bespreekt, vers 18. Individueel lijden als ziekte en pijn. Maar hij kijkt verder. Vers 20 en 21:

de hele schepping is ten prooi aan zinloosheid [de wereld is vervloekt, Genesis 3 vers 17] en dat niet uit eigen wil, maar door hem die haar daaraan heeft onderworpen [vervloekt is de aarde om wat jij hebt gedaan, zegt God tegen Adam]

De schepping kreunt en steunt als een vrouw in het kraambed. En de dader staat ernaast – jij bent de verwekker van deze pijn!

Dat is wel heftig. Het roept tegenspraak op: Ja maar waarom heeft God ons dan een vrije wil gegeven? Hij had toch ook een wereld zonder kwaad kunnen scheppen? Waarom …

Als je daarover meer wilt weten, lees dan in Romeinen 9 over de pottenbakker en de klei. Ik leg met Job de hand op m’n mond en doe er het zwijgen toe.

Vraag naar het begin van het lijden


Dan zie je de zin van Jezus’ lijden

Zonder om iets af te doen van depressie of strafkamp of oorlogstrauma’s – het lijden van Jezus is enig in z’n soort. Wat de catechismus in Zondag 15 zegt, gaat ontzettend diep:

  • Jezus moest de toorn van God tegen de zonde van het hele menselijke geslacht dragen
  • Christus werd getroffen door het strenge oordeel van God
  • hij heeft de vloek van God op zich geladen

Dat is een onuitsprekelijk diep lijden. Hebben wij hem dat aangedaan?

Maar tegelijk is dat het goede nieuws. Heeft Jezus dat voor mij gedaan?

Dat is de grote waarom vraag. Waarom verliet die koning zijn troon in heerlijkheid en koos hij ervoor Gods toorn en oordeel en vloek op zich te nemen? Wat een ongelooflijke liefde.

Het lijden van Jezus is niet te filmen. Je kunt ’t proberen, zoals Mel Gibson in The Passion. Ik zeg niet dat ’t verkeerd is. Maar het blijft aan de oppervlakte.

Zijn pijn – ook de lichamelijke – is anders dan de mijne. Want hij is zonder zonde. De pijn van een stout kind dat straf krijgt doet minder zeer dan van een onschuldig kind dat misbruikt wordt.

Ik weet niet hoe Gods vloek voelt. In een donkere depressie denkt David dat God hem heeft verlaten. Maar godzijdank is ’t niet zo. Psalm 22 wordt pas werkelijkheid op Golgota.

Wat een onmogelijke rekensom: mijn schuld, vermenigvuldigd met factor x – alle mensen op aarde … = het lijden van Jezus.

Het lijden van Jezus is niet te vergelijken met het lijden van deze tijd.

30-5

  • Die kinderen in Syrië voor wie geen plaats is in de herberg. Hun oorlogstrauma lijkt zwaarder. Jezus kreeg goud en wierook en mirre … – Ja maar hij heeft ook ‘heel de tijd van z’n leven op aarde’ de woede van God gevoeld. Dat is erger dan de woede of de wapens van Assad.
  • Pontius Pilatus was misschien wel minder corrupt dan Kim Jong-un. De christenen in Noord-Korea hebben ’t extreem zwaar – zij mogen de hemel niet zien … – Ja maar ze kunnen bidden. Jezus zag achter Pilatus de wettige overheid, God staan die over hem ‘t oordeel uitsprak: deze man is onschuldig – kruisig hem.
  • Als je depressief bent, ben je alleen. Er is niemand die je begrijpt. Je kunt er net zo goed niet zijn. Je bent van God en mensen verlaten. – Ja maar bij Jezus ging letterlijk het licht uit. Tussen hemel en aarde viel hij in een diep donker gat.

Kijk verder dan de buitenkant. Probeer God en jezelf in dit verhaal te betrekken.

Dan zie je de zin van Jezus’ lijden


Dankzij Jezus kan lijden zinvol zijn

Maar wat zeg ik nou tegen die christen in Syrië of in Noord-Korea? Tegen die jonge vader die z’n kindje moest begraven. Het grote waarom klinkt nu nog schriller.

Als Jezus in mijn plaats heeft geleden, waarom moet ik dan nog lijden?

Ik grijp even vooruit naar Zondag 16. Vraag en antwoord 42 verwoordt hetzelfde probleem:

Zo dan Christus voor ons gestorven is, hoe komt het, dat wij ook moeten sterven?
Onze dood is geen betaling voor onze zonden , maar alleen een afsterving van de zonden en een doorgang tot het eeuwige leven.

Jezus maakt het verschil, zie je dat?

Alle mensen moeten sterven. Maar dankzij Jezus is mijn dood geen afrekening van God. De rekening is voldaan op Golgota. Nu jaagt de dood geen angst meer aan. Dankzij Jezus wordt de vijand een portier die de poort naar het leven open moet zetten.

Is dat niet de grondtoon van Romeinen 8?

Paulus maakt het lijden van Gods kinderen niet kleiner dan het is. Hij noemt ze zelfs schapen voor de slacht. Juist als christen kun je te maken krijgen met tegenspoed, ellende of vervolging, honger of armoede, gevaar of het zwaard. Om uwentwil.

Maar als God voor ons is, wie kan er dan tegen ons zijn? Lijden is geen oordeel – God spreekt je vrij. Pijn is geen vloek – Jezus neemt de zondaars aan.

????????????????????????????????????????

Pijn is niet fijn. Maar de bijbel zet ’t in het grote raamwerk van Gods verkiezing. Je bent geroepen in genade. Je deelt nu in zijn lijden maar later in z’n luister. Zo laat God alles meewerken ten goede.

Het lijden van de kerk is ontdaan van de toorn van God. Korea. Syrië. Bergen op Zoom.

Dankzij Jezus kan lijden zinvol zijn


Zonder Jezus is lijden zinloos

De keerzijde is dat als iemand zonder Jezus leeft … dan wordt ’t pas echt erg. Dan moet je alsnog zelf je schuld afbetalen.

christusbeeld+rio

Heb je deze gezien? Het beroemde Christus-beeld in Rio de Janeiro brak een vinger door een blikseminslag. Dat gebeurt vaker. Het is ook maar een beeld.

Maar Jezus Christus heeft werkelijk de bliksem van Gods toorn over de zonde opgevangen. Al z’n botten werden gebroken. Wat ik verdien – de vloek, het oordeel, de eeuwige dood – dat is door hem heengegaan.

Het kruis is de bliksemafleider op het dak van de wereld. Maar dan ben je ook alleen veilig als je de redding bij hem zoekt. Buiten Jezus om zal de toorn van God je alsnog treffen.

depression

  • Het lijden in de vluchtelingenkampen is nog maar een voorproefje van wat komt. Mensen praten al gauw over dit is de hel op aarde – maar je weet niet wat je zegt.
  • Het schrikbewind van Saddam en Hitler en Kim zijn kinderspel als je ze vergelijkt met het laatste oordeel. Wat er dan gebeurt, dat wil je niet weten …
  • Om voor eeuwig door God vervloekt te worden. Daar zijn geen woorden voor. Dat tart elke verbeelding. Ik kan daar niks mee.

En het hoeft ook niet. Volgende week staat de tafel hier weer. Kom bij Jezus. Neem in geloof zijn lichaam en bloed tot je. En leef.

Zonder Jezus is lijden zinloos

 
Een reactie plaatsen

Geplaatst door op 2 februari 2014 in Bijbel, Preken

 

Van boothuis tot clubhuis [een gelijkenis]

Eerlijk gezegd ziet de boot er niet uit. Oud en verweerd. De verf afgebladderd. Maar verkijk je er niet op. Met dit oude beestje zijn al heel wat mensenlevens gered.

lifeboat old

Op deze kust komen veel stormen voor. Als er dan een schip in nood is, komt de bemanning in actie. Iedereen laat alles waarmee hij bezig is uit z’n handen vallen. Ze springen in de boot en pikken de drenkelingen op.

De boot ziet er niet uit. Maar de bemanning is actief en alert. Het gaat om mensenlevens!

Falmouth RNLI day

Op zekere dag halen ze een miljonair uit het water. Die man is zo dankbaar dat hij ze een beloning wil geven. Een nieuwe up-to-date reddingsboot. Kleren voor de bemanning. Nu kunnen ze hun werk nog beter doen.

Er komen nieuwe levensredders bij. Ja, in zo’n outfit wil je wel gezien worden! Ze vinden een sponsor om het gammele houten boothuis uit te bouwen tot een modern clubhuis. Met een bar en toiletten en een terras.

club house

Het wordt steeds mooier. Alleen jammer dat er af en toe schepen in de problemen raken. Die schipbreukelingen lopen met hun vieze voeten en natte kleren door de club. Zo gaat het mooie tapijt eraan!

Met subsidie van de Rotary club bouwen ze een apart toiletgebouw naast het clubhuis. Daar kunnen mensen zich toonbaar maken voordat ze worden toegelaten.

6372104597_54f57eff65_o

Helaas ontstaat er een conflict. Een paar van de jonge leden willen meer aandacht voor het redden van drenkelingen. Ze krijgen geen poot aan de grond. Het bestuur schrijft: “Vanouds is dit wel het doel geweest – het standbeeld op ons terras herinnert er nog aan – maar in deze tijd staat er meer op het spel.”

De ruzie loopt hoog op. De opstandige leden worden geschorst en beginnen hun eigen club.

Als je nu langs de kustweg rijdt, zie je vrijwel na elke bocht een clubhuis. Helaas neemt het aantal mensen dat verdrinkt toe.

[John MacArthur]

 
Een reactie plaatsen

Geplaatst door op 5 januari 2014 in Bijbel, Kerk, Preken

 

Knielen voor het kind van Kerst

kerstnachtdienst 2013

Emmauskerk, Bergen op Zoom

voorzijde flyer

Bent u wel eens voor een kind op de knieën gegaan? Ik wel.

Ik ben de trotse opa van vijf kleinkinderen. En al worden de knieën een beetje stram, ik wil graag dichtbij ze komen. Met Jasper met de autootjes spelen. Julia ’s schoenveters vast maken. De neus van Matthias afvegen. Om contact te maken met Karlijn en Hanna moet opa op de knieën.

In het kerstevangelie zie ik ook mensen voor een kind op de knieën gaan.

Herders in Betlehem knielen bij de kribbe. Komt laten wij aanbidden die koning!

Wijzen uit het oosten werpen zich in aanbidding neer. Ik kniel aan uwe kribbe neer!

Knielen voor het kind van Kerst.

aanbidding wijzen

Onze tijd is wel heel erg op het kind gericht. Een eigen winkelcentrum. Kindvriendelijke restaurants, met pannenkoeken, pizza en patat. Een junior songfestival. En in de vakantie een kindvriendelijke camping of hotel. Kijk maar op www.kidsproof.nl.

Ook hier in de kerk vinden we kinderen belangrijk. Elke zondag een kindermoment. Vandaag een eigen kinderkerstfeest. En morgen een cadeautje.

Op de knieën voor het kind. Of zoals iemand het wat knorrig zei: het kind op de troon.

8115070-bethlehem-aanbidding-van-de-wijzen-aan-jezus

Ik wil je graag uitnodigen om vanavond verder te kijken. Verder dan je neus lang is. Verder dan het kind in de kribbe klein is.

Dit kleine kind is zo groot.

  • Kind van Maria, ongehuwde moeder. Hoe leit dit kindeke hier in de kou.
  • Kind van David, in het koningshuis van Israel. Davids zoon, lang verwacht.
  • Kind van God, gekomen uit de hemel. Goddelijk kind, gewonden in de doeken.

Zo groot is dit kleine kind.

Voor hem ga je niet door de knieën om z’n veters vast te maken.

Voor hem ga je op de knieën. Want – zegt Johannes de doper – ik ben zelfs niet goed genoeg om z’n veters los te maken.

Hendrik_ter_Brugghen_-_De_aanbidding_der_koningen

Dat vieren we met kerst.

Een kind in de kribbe.

Maar je blijft geen kind. Een kind wordt een mondige man, een volwassen vrouw. Je gaat je eigen keuzes maken.

Dit kind is ook een man geworden. De zoon van God, Jezus Christus. Die in woorden en daden de liefde van God heeft laten zien. Die gestorven is en begraven, maar ook weer opgestaan. En die nu in de hemel over de wereld regeert.

Dus inderdaad: het Kind op de troon.

De baby van Betlehem is nu de koning die in de hemel regeert. Hij is een man geworden. De man die aan het kruis heeft gehangen en uit de dood is opgestaan. En die eenmaal vanaf zijn troon over alle mensen op aarde een rechtvaardig oordeel zal vellen.

knielen_bij_kruis_2

Ik weet het. Dat klinkt in deze tijd wel wat ouderwets.

De wereld van de 21e eeuw is helemaal niet meer op God en zijn zoon gericht. De maatregelen van de regering. De uitzendingen voor radio en tv. Zelfs de viering van kerst. Het is allemaal wel heel Kindonvriendelijk.

Wie knielt er nog voor Christus?

Onze wereld gaat voor alles en nog wat door de knieën. De god van het geld. De god van de seks. De sport en de media. Wie is er eigenlijk de baas in de wereld?

Maar er komt een dag dat de hele wereld op de knieën gaat voor het kind van kerst, voor de man van het kruis en de opstanding. De dag dat in de naam van Jezus elke knie zich zal buigen – in de hemel, op de aarde en onder de aarde – en elke tong zal belijden: Jezus Christus is Heer!

De vraag is wel of je op die dag op de knieën zult worden gedwongen – het is dus toch waar – of dat je blij de Heer mag ontmoeten die je al je hele leven gediend hebt.

Sint Jan DenBosch - 4 Mattheus_Koningen

Begin nu maar vast te knielen bij de kribbe en voor het kruis.

Dan wordt het op die laatste dag alleen nog maar mooier.

Ik hoop u daar allemaal weer te zien!

 
Een reactie plaatsen

Geplaatst door op 24 december 2013 in Bergen op Zoom, Bijbel, Preken

 

Wie is Jezus?

Vandaag wordt Nelson Mandela begraven. De ogen van de hele wereld zijn gericht op Qunu in Zuid-Afrika. De hele week gaat ’t op radio en tv over vrede, verzoening en bevrijding.

Wij focussen vandaag op onze enige redder Jezus Christus. We zingen over de verzoening die hij tot stand brengt. We luisteren naar wat de bijbel zegt over deze vrijheidsstrijder. We bidden samen om de vrede die alleen Jezus geven kan.

mandela1918

preek voor 15 december 2013

GKv Emmauskerk Bergen op Zoom

de bijbel ligt open bij 2 Korintiërs 5 vers 14-21

Mijn preek vanmorgen gaat over Jezus. Wie is Jezus? En het kleinste woordje uit het thema van de preek is het belangrijkste: wie is Jezus?

Ik zou ook kunnen zeggen: wie was Jezus? In de verleden tijd. Maar dan wordt het een heel ander verhaal. Ik denk – zeg ik nog even tegen de kinderen – dat jullie dat verschil wel snappen.

The_Nightwatch_by_Rembrandt

  • Wie was Rembrandt? Een beroemde schilder. Misschien heb je zijn Nachtwacht wel eens gezien in het Rijksmuseum in Amsterdam
  • Wie was Nelson Mandela? Daar hebben we ’t zonet over gehad. De eerste zwarte president van Zuid-Afrika. Vandaag wordt hij begraven.

Over beide mannen praten we in de verleden tijd. Ze hebben geleefd. Ze zijn er niet meer. Ze staan in de geschiedenisboeken. –

Zo kun je ook over Jezus praten. Wie was hij? Een joodse man die 2000 jaar geleden heeft geleefd. Hij heeft belangrijke dingen gezegd en gedaan. –

Maar dan is hij net zo’n geschiedenisfiguur als Rembrandt en Mandela. Hij is er niet meer.

Maar als ik zou vragen aan de kinderen: wie was Ali B? Dat zou een rare vraag zijn. Is die dood dan? – Nee, wie is Ali B? Hij is iemand van onze tijd. Je ziet hem de hele tijd op tv.

31461

Daarom zeg ik bewust: wie is Jezus? Hij is iemand van onze tijd. Hij is aanwezig hier in de wereld. Hij wil met jou iets te doen hebben. En je kunt vandaag met hem contact hebben. Jezus is aanwezig!

Ken je Jezus?

Of laat ik eerst een andere vraag stellen. Ken je Mandela?

Dat hangt ervan af wat je met ‘kennen’ bedoelt.

  • Ik denk dat er niemand in de kerk is die Mandela persoonlijk heeft ontmoet en hem een hand heeft gegeven. (…) In die zin kennen we hem dus niet.
  • Maar ik denk ook dat er niemand in de kerk is die twijfelt aan het bestaan van Mandela. De hele week ging ’t over die man. Nelson Mandela, de eerste zwarte president van Zuid-Afrika, de winnaar van de Nobelprijs voor de vrede. Een icoon.

Ik ken Nelson Mandela nog op een iets andere manier dan de meesten van jullie.

Ik heb in de jaren ’80 in Zuid-Afrika gewoond en gewerkt. In de zending. Ik heb de pijn van de apartheid geproefd. Ik heb het racisme en de haat gevoeld. Dat land lag vol springstof voor een bloedige burgeroorlog.

Toen kwam ik na 15 jaar Nederland terug in Zuid-Afrika. En ik werd blij verrast door de betrekkelijke rust in dat land. Er heerste een geest van verzoening. Ik proef daarin de invloed van Mandela. Die na 27 jaar in de gevangenis niet koos voor wraak maar voor vrede.

Invictus

Invictus

U snapt wel waar ik naar toe wil.

Ken je Jezus?

  • Nee, niemand van ons heeft Jezus ooit zelf een hand gegeven. In die zin kennen we hem niet.
  • Je kunt wel veel informatie over Jezus vinden. De bijbel is een goede bron. Maar er zijn ook buitenbijbelse bronnen. Zo kun je heel wat over hem aan de weet komen.
  • Maar vergeet die derde manier van kennen niet. Zoals je ook nu nog in Zuid-Afrika overal Nelson Mandela tegenkomt – zo laat Jezus overal z’n sporen na. In de wereld. In mensen. Hij is aanwezig!

Wil je Jezus leren kennen?

Verdiep je dan in de bijbel. Lees – een van – de vier eerste boeken van het nieuwe testament. De zogenaamde evangeliën. Lees Matteus, Marcus, Lucas en Johannes om Jezus te leren kennen.

Maar lees ook de mensen om je heen die van Christus zijn. Leesbare brieven – niet met inkt geschreven maar met de Heilige Geest  – die je vertellen wie Jezus is. Christenen in je huis, in je buurt en in je winkel. Let op hun leven. Luister naar hun getuigenis.

Luister naar het getuigenis van Paul.

Hij is afkomstig uit de betere kringen (Hd 22:28) en heeft een goede opleiding gehad (22:3). Paul had een rustige baan kunnen krijgen als professor of bij het openbaar ministerie (9:1v).

In plaats daarvan koos Paul voor een enerverende missie. Hij maakt gevaarlijke reizen over land en op zee (2 Ko 11:25vv). De autoriteiten nemen hem z’n activiteiten niet in dank af. Hij is al eens opgepakt, in de cel gezet en zelfs meer dan eens aan de dood ontsnapt (4:7vv).

Met zo’n carrière hoef je niet eens te denken aan het stichten van een gezin (1 Ko 7).

Wat bezielt zo’n jongen?

Probably_Valentin_de_Boulogne_-_Saint_Paul_Writing_His_Epistles_-_Google_Art_Project

Als je ’t aan Paul vraagt, beginnen z’n ogen te glanzen. Hij vertelt je over Jezus die z’n leven is binnen gekomen. Jezus die leeft en die Paul het echte leven heeft leren kennen.

Lees maar mee. Paul – Paulus – schrijft zelf in 2 Korintiërs 5 vers 14:

Wat ons drijft is de liefde van Christus … Er is iemand die meer van je houdt dan je man of je vrouw.

Ook voor Paulus was Jezus eerst gewoon een mens. Een praatjesmaker. Een bedrieger. Aan wie hij zelfs een hekel had. Hij schrijft erover in vers 16:

Daarom beoordelen we vanaf nu niemand meer volgens de maatstaven van deze wereld; ook Christus niet, die we vroeger wel volgens die maatstaven beoordeelden.

Nu weet hij. Jezus is meer dan een mens. Hij is de zoon van de levende God. Hij is Gods liefde in eigen persoon. En als je hem in je leven laat binnenkomen, wordt alles anders. Vers 17:

In verbondenheid met Christus word je een nieuwe schepping, een ander mens.

Sinds Janneke verkering heeft, is ze een ander mens geworden. Een wandelende reclame voor de liefde. Sinds Paul christen is, is hij een ander mens geworden. Een leesbare brief van Christus.

Een andere kijk op huwelijk en gezin. Nieuwe normen en waarden. Anders omgaan met geld en carrière, met ziekte en dood. Want – dat is ’t diepste: een andere relatie met God.

Dat is Jezus.

Is Jezus dan net zo iemand als Mandela? Een wereldfiguur. Iemand die z’n sporen nalaat in een land en in mensen. Een geest van liefde en van verzoening.

Ja en nee.

Je kunt onder de indruk zijn van Mandela. Z’n persoon. Z’n mentaliteit. Maar wat er gebeurt tussen blank en zwart in Zuid-Afrika raakt jou niet. Je leeft daar niet. Je staat toch buiten wat daar gebeurt.

Maar je staat niet buiten Jezus en wat er met hem gebeurt. Dat raakt je direct. Verzoening – niet tussen mensen (man en vrouw) of tussen groepen (autochtoon en allochtoon). Hier gaat ’t om verzoening tussen God en mensen. Dat je het met God in orde kunt maken.

Vervreemding tussen mensen is erg. Als in je huwelijk conflicten ontstaan. Ruzie op je werk. Haat en racisme. Een schietpartij in Denver. Doden in Syrië.

Maar wat veel dieper gaat – en de diepste oorzaak van alle vervreemding – is wat er tussen God en mens gebeurt. Wat de bijbel ‘zonde’ noemt. Afstand van God. Schuld bij God. Oorlog met God.

En alleen als je dáár – bij de wortel – het probleem aanpakt, alleen dan kan er echt iets veranderen. Nieuw leven komen.

Maar kunnen wij dat? Dingen veranderen in de wereld. Of in je eigen leven. Het in orde maken. Vrede brengen. Verzoening. Kunt u dat? Kan ik dat?

Het goede nieuws is dat God zelf verzoening tot stand heeft gebracht. Door Jezus. Dat is ’t wat hem zo bijzonder maakt. De middelaar. De verlosser. Die vrede brengt. Nieuw leven.

EasterGolgothaCross

Lees maar mee in 2 Korintiërs 5. Vers 18:

Dit alles is het werk van God. Hij heeft ons door Christus met zich verzoend en ons de verkondiging daarover toevertrouwd.

Was Mandela door God gezonden? Ja, ik denk ‘t  wel. Of hij ’t nu zelf in de gaten had of niet. Je kunt zeggen dat hij door de Heer gebruikt is om vrede en verzoening te brengen.

Is Jezus door God gezonden? Zeer zeker. Hij heeft ’t zelf een- en andermaal gezegd. En de mensen die hem zagen en hoorden moesten ’t erkennen. Jezus komt van God.

In Jezus is God zelf naar ons – naar de wereld – toe gekomen om verzoening te brengen.

Vers 19:

Het is God die door Christus de wereld met zich heeft verzoend: hij heeft de wereld haar overtredingen niet aangerekend. En ons heeft hij de verkondiging van de verzoening toevertrouwd.

Ieder mens staat bij God in de schuld. Om wat wij van zijn wereld gemaakt hebben. Om wat u en ik elkaar aandoen. Deze wereld van apartheid en aids, Auschwitz en Rwanda, verkrachting en leugens. Wij verdienen niet anders dan dat God ons straft, voor eeuwig.

Maar zo lief had God de wereld dat hij Jezus – z’n enige zoon – heeft gegeven, opdat ieder die in hem gelooft niet verloren zal gaan, maar eeuwig leven heeft (Jh 3:16).

Jezus kwam in onze plaats. Die ‘blijde ruil’ die centraal staat in de bijbel.

Vers 21:

God heeft hem die de zonde niet kende voor ons één gemaakt met de zonde, zodat wij door hem rechtvaardig voor God konden worden.

Diepe woorden. Wie is Jezus?

Maar als je hem zo hebt leren kennen … Jezus maakt ’t verschil! Jezus voor jou.

Luister naar het getuigenis van Peter.

Peter heeft een leven van mislukkingen achter de rug. Zeg maar twaalf ambachten en dertien ongelukken. In de liefde is hij ook ongelukkig. Snel getrouwd en ook alweer snel gescheiden.

Toen kwam Peter in contact met Betsy. Een prachtig meisje. Goed karakter. Ze hield echt van hem. Ja, z’n ouders waren er niet voor, want Betsy is niet gelovig. Maar binnen de kortste keren woonden ze samen. Dat was genieten! –

Toch kon Peter niet echt gelukkig worden met z’n Betsy. Want zij kende Jezus niet. En dus kon hij z’n diepste gevoel niet met haar delen. Dat je door Christus een kind van God bent. Dat je niet meer voor jezelf leeft maar voor hem. Dat je op de nieuwe aarde voor altijd bij God en voor God zult leven. Dat je …

Hoe kun je het leven delen met iemand die – hoe lief ook – buiten dat grote geheim staat? Het kost Peter moeite, maar hij breekt met Betsy omwille van Christus.

Wat mij tot die beslissing heeft gebracht? Wat ons drijft is de liefde van Christus …

Vind je Betsy dan niet lief meer? Maar vanaf nu beoordelen we niemand meer volgens de maatstaven van deze wereld …

Ben je nu niet diep ongelukkig? Ja. En toch is ’t goed. Iemand die één met Christus is, is een nieuwe schepping. Ik kan weer bidden. Ik zit nu rustig in de kerk. Peter is een ander mens geworden.

handen

Wie is Jezus?

Paul kent hem. Peter kent hem.

En jij?

Waar is Jezus?

Kun je hem kennen dan? Je kunt hem niet zien. In het echt of op tv. Hij was op aarde. Maar is hij er nu nog?

Ja, zeker weten.

Hij zit naast je in de bank. Hij woont bij je in de straat. Hij staat bij je aan de kassa. Jezus is aanwezig in mensen. Christus ontmoet je in de christenen.

Lees maar mee in 2 Korintiërs 5. Het gaat me om vers 18 en 19.

Wat is het werk van God? Dit: hij heeft ons door Christus met zich verzoend – en: hij heeft ons de verkondiging daarover toevertrouwd.

Hoe heeft God door Christus de wereld met zich verzoend? Dat zijn twee dingen: 1 hij heeft de wereld haar overtredingen niet aangerekend. En dan ook 2 ons heeft hij de verkondiging van de verzoening toevertrouwd.

Bij verzoening tussen mensen kan ’t niet van één kant komen. Man en vrouw gaan samen in therapie. De Klerk en Mandela sloegen de handen ineen voor een nieuw Zuid-Afrika.

ZUID-AFRIKA / DE KLERK EN MANDELA

Maar bij God komt ’t wel van één kant. Zijn kant. Hij staakt het vuren. Hij stuurt z’n lieve zoon. Hij steekt z’n hand uit. Hij stuurt Paulus naar Korinte. Hij stuurt z’n kerk de wereld in. Vers 20:

Wij zijn gezanten van Christus, God doet door ons zijn oproep. Namens Christus vragen wij: laat u met God verzoenen.

Wie is Jezus voor jou?

Wie is Jezus? Tegenwoordige tijd.

Hij staat voor je. Hij vraagt je iets. In sommige bijbelvertalingen wordt vers 20 heel letterlijk vertaald: we smeken het u namens Christus (δεομεθα, WV ’95, GNB).

Luister naar de bijbel. Hoor hem smeken.

Luister naar de kerk. Hij steekt z’n hand uit.

Luister naar het getuigenis van christenen om je heen. Je kunt er gewoon niet onderuit.

SFA03_SFA022801931_X

Luister naar het getuigenis van mevrouw … [ik noem haar naam niet] ze was in Amersfoort één van m’n oudste gemeenteleden.

In de oorlog heeft ze twee kinderen verloren. Ze zijn omgekomen bij het bombardement op Amsterdam in 1943. Uren lag ze onder het puin. Machteloos. Haar man lag er ook, gewond. En haar beide kinderen. Dood.

Zo’n dag zet voorgoed een stempel op je leven.

En toch kon die mevrouw daarna verder leven. Je kinderen begraven. Opnieuw kinderen krijgen. Je leven weer oppakken. Dan moet je wel een sterke persoonlijkheid hebben … –

Nee, dat is Christus in haar leven. Die brengt de vrede met God. Die maakt een ander mens van je. Het oude is voorbij, het nieuwe is gekomen. Die geeft je zicht op de toekomst.

Bestaat Jezus echt?

Ik ga het je niet bewijzen. Al valt er vanuit de bijbel en daarbuiten best iets of veel van te zeggen.

Kijk maar om je heen. Vraag de christenen om rekenschap (1 Pt 3:15). Wat beweegt je in je leven? Wat houdt je op de been?

Ik weet dat hij er is. Mijn Jezus. Mijn redder.

 
Een reactie plaatsen

Geplaatst door op 15 december 2013 in Bijbel, Preken

 

Wereldaidsdag 2013

Een pak suiker. Veel zwaarder was hij niet.

foto Bert de Jong

foto’s Bert de Jong

Ik heb hem in het echt gezien. In Johannesburg was het, in Zuid-Afrika. Ik heb hem aangeraakt en in m’n armen gehouden.

Een pak suiker. Veel zwaarder was hij niet.

Weet je hoe dat jongetje heet? Karel.

Weet je waar die baby vandaan komt? Ik zal het je vertellen.

Iemand liep te wandelen in het park, midden in Johannesburg. Ineens hoorde hij een baby’tje huilen. Waar komt dat vandaan?

Hij ging kijken. Op een bank stond een doos. Een schoenendoos.

Daarin zat een zwarte vuilniszak. En in die zak – ja, een klein bruin jongetje.

De baby was heel klein en heel zwak. Hij is naar het ziekenhuis gebracht. Daar hebben ze hem verzorgd. Gelukkig bleef hij in leven. Zo kwam hij in een kindertehuis.

In het ziekenhuis kreeg hij ook z’n naam. Karel.

48CU9576

Ik stond daar met dat pak suiker op m’n arm. En ik dacht: waarom laat een moeder zo haar baby achter? In een vuilniszak. Verstopt in een schoenendoos.

  • Misschien was ze heel erg arm. Ze wilde wel voor haar baby zorgen. Maar ze kon ’t gewoon niet.
  • Misschien was die moeder ziek. Had ze – net zoals zoveel mensen – die vreselijke ziekte aids. Je gaat zelf sterven. Wat moet er dan van je kind worden?
  • Wat dacht ze toen ze haar kind in die doos en in die zak verstopte? Wat voelde ze? Je laat je kind achter, huilend, alleen…

Ik weet nog wel wat ik voelde.

Ik stond daar met dat kind en ik dacht: wat kan ik doen? Voor Karel. Voor die andere kinderen in het kindertehuis.

Zal ik hem meenemen naar Nederland? Ons huis is groot genoeg. Wij hebben een goede school en goede dokters. Geld genoeg om er 2 of 3 of 6 kinderen bij te hebben.

Maar ja. In dat kindertehuis waren er nog 23. Waar moet je beginnen? Ik zou wel iets willen doen. Maar ik kan ’t niet. Wie ben ik?

Ik moest ook denken aan die andere baby.

Hij lag niet in een schoenendoos maar in een rieten mandje. Z’n moeder liet hem achter in het riet langs de rivier.

ex02_03a

Mozes werd gevonden door de prinses. Mozes werd verzorgd door God.

God, wilt u zo ook voor Karel zorgen?

Ik kan niet zoveel voor Karel doen. Ja, geld sturen. Of een kaart. Maar ik kan wel voor hem bidden. Of de Here God ook voor hem en die andere kinderen wil zorgen.

Handen uit de mouwen? Handen gevouwen!

[het verhaal van Karel is te zien

via Uitzending gemist - vanaf 04:56]

 
Een reactie plaatsen

Geplaatst door op 2 december 2013 in Bijbel, Preken, Zuid-Afrika

 

Let op de boer en leer over God

Preek voor 24 november 2013 [1]

de bijbel ligt open bij Jesaja 28 vers 23-29

0        God is … [intro]

God is een vader. Dat is één van de bijbelse beelden voor God. Eén van de … ja, hoeveel van die beelden zijn er wel niet?

U kent deze vast en zeker. God is …

  • een goede herder
  • een creatieve pottenbakker
  • een zorgzame moeder
  • een vaste rots
  • een bedrogen bruidegom

Maar kent u deze ook? God is …

  • een dronken soldaat
  • een kip met kuikens
  • een boer

Die laatste vergelijking staat in Jesaja 28.

1        God is een boer

Dat is nou niet direct een erenaam. Wat is die vent een boer! – dan is hij niet de meest fijn besnaarde en beschaafde man. En ik ken meer van zulke uitdrukkingen.

Maar vergis je niet.

Een boer is niet zo dom als je denkt.

Ga maar eens mee naar het land. Zie de boer aan het werk.

Vers 25:

Als hij het land geëffend heeft,
strooit hij toch komijn en karwij,
zaait tarwe in rijen, gerst in vakken
en spelt langs de rand van zijn akker?

Waar gaat dit over?

CARUM_~1

Kun jij het verschil zien tussen karwij en komijn? (…) Nou, ik niet. “Karwijzaad is licht gebogen, terwijl komijnzaden recht zijn,” lees ik ergens.  Het een smaakt wat bitterder dan het ander. Die twee lijken zoveel op elkaar “…dat karwij ook wel wilde komijn wordt genoemd.”

Ik hoef dat allemaal niet te weten.

Ieder z’n vak.

Maak ’s een wandeling door de korenvelden. Zie jij verschil tussen tarwe en gerst? Mieke wel, die komt van een dorp. Ik ben maar een domme stadsmens. Als ik in de tuin werk, kan ik zomaar onkruid laten staan en de mooiste planten eruit trekken.

Ik mis die echte boerenwijsheid.

Maar de boer van Jesaja weet wat hij doet.

Vers 24:

Als een boer zaaien wil, ploegt hij dan alle dagen?
Blijft hij voren trekken in zijn land?

Met de ploeg scheurt hij de grond open en keert hij de kluiten om. Na het ploegen komt het eggen, om de grond egaal te maken en zo mogelijk nog fijner van structuur.

Want er moet gezaaid worden. Daar gaat ’t allemaal om. Zaaien en oogsten.

CUMINU~1

Let op de boer en leer over God

Waar slaat dat op? Hoe leg je nou een link tussen het boerenverstand waarmee de boer ploegt en egt en zaait … en God?

De boer heeft dit van God geleerd. Dat zegt iets over God de vader en onze schepping. In die schepping ligt een goddelijke orde. En de mens ontdekt die en werkt ermee, vers 26.

Maar er is meer.

De boer laat in z’n manier van werken iets van God zien.

2           God werkt doelmatig

De bijbel kan deze dingen geestelijk duiden. Ik geef drie voorbeelden:

Psalm 129. Ze trokken hun ploeg over mijn rug en maakten lange voren (129:3). Zoals de ploeg met z’n scherpe ijzers door de grond snijdt, zo kunnen mensen je pijnlijk raken.

Psalm 141. Verspreid als de aarde, geploegd en omgewoeld, ligt ons gebeente bij de muil van het dodenrijk (141:7). Zo kapot kun je er als mens of als groep mensen bij liggen.

Micha 3. Daarom zal Jeruzalem als een akker worden omgeploegd (3:12). Gods straf over z’n ongehoorzame volk.

Jesaja spreekt hier in op de pijn van Gods volk. Omgewoeld als een akker. Diep geraakt door wat hen overkomen is.

Waarom gebeurt dit met ons?

Die vraag stellen Gods kinderen nog altijd in de 21e eeuw. Ik heb hem in m’n 35 jaar als predikant heel wat keren voorbij zien komen.

Ik heb 80- en 90+-ers begraven, maar ook mannen en vrouwen van in de 50 en zelfs kleine kinderen. Waarom gebeurt dat?

Er zijn mensen in de Emmauskerk die ziek zijn, lichamelijk of psychisch. Ze bidden zich de knieën kapot maar de pijn blijft. Waarom laat God zoiets toe?

Ik heb huwelijken mogen voltrekken – ook van m’n eigen kinderen – ik heb ook huwelijken kapot zien gaan – ook van m’n eigen … Wat een ramp voor partners en gezinnen. Waar is nu die Vader uit Zondag 9?

We steken tijd in de kerk. Soms zie je zegen. De kerk groeit. Je wordt ook teleurgesteld. Je loopt vast. Mensen vallen af. Waar blijft Gods zegen op ons werk?

Waarom gebeurt dit met ons?

Ik geloof in God de Vader.

Let op de boer en leer over God

Hij werkt niet willekeurig maar doelmatig.

Vers 24:

Als een boer zaaien wil, ploegt hij dan alle dagen? Blijft hij voren trekken in zijn land?

Het antwoord is: nee natuurlijk niet. Dat kun je op je klompen aanvoelen. Ploegen en eggen is geen doel in zichzelf. “Laat ik die grond nog ’s lekker omwoelen!” – Het gaat om zaaien. De boer wil een oogst zien.

Pijn is niet fijn.

Niemand zit te wachten op – wat Zondag 9 zegt – kwaad in dit moeitevol leven.

Maar God kan ook pijn en kwaad en moeite, doen meewerken ten goede (Rm 8:28). Hij kan ploegen en eggen in je leven om straks de volle vrucht te oogsten. Liefde en geloof, geduld en zelfbeheersing (Gl 5:22).

9789063534134

Ik heb dat zelf voor het eerst echt ervaren in Aduard, m’n eerste gemeente.

Daar was een mevrouw van in de 60, die door de kanker werd opgevreten. Wat een lijden. Je zag haar gewoon per dag wegteren.

En ik moest daar als domineetje op bezoek.

Wat zeg je dan, bij zo’n ziekbed? Ik kon er echt helemaal niks mee. Waar is God? Wil hij zo’n afbraak? Wat moet je daar met de liefde van Jezus?

Pas later begreep ik waarom …

Toen haar man – een eigenwijze Groninger boer – op z’n 76e  belijdenis van z’n geloof kwam afleggen.  Door het sterke geloof van z’n vrouw tot overgave gebracht.

41193346

Aduarderdiep

God weet wel wat hij doet.

Pijn is niet fijn. Dat is de duivel en de zonde en … Maar ik geloof in de Vader de almachtige. Door kanker een koppige boer op de knieën krijgen, dat is knap!

Hij maakt het kwade goed

Hij is het die ons hoedt

Doelbewust en doelmatig trekt hij voren in de akker. Hij maakt de grond effen en fijn om het zaad te kunnen ontvangen. Deze boer wil vruchten kunnen oogsten!

Nee, ik snap er niet veel van.

Ik blijf een domme stadse dominee.

Maar God rotzooit niet een beetje aan.

Hij weet wat hij doet.

Met een variant op het liedje van Elly en Rikkert over de pottenbakker, zeg ik:

Ploeg mij, Here God,

ook als het soms wel eens pijn doet.

Eg mij, Here God,

u weet precies hoe ik zijn moet.

Let op de boer en leer over God

De conclusie van Jesaja staat in vers 29:

Ook dit vindt zijn oorsprong
bij de HEER van de hemelse machten:
zijn beleid is wonderbaarlijk
en hij volvoert het in grote wijsheid.

Dat is een mooie tekst. Mieke en ik hebben hem op het geboortekaartje van onze 3ling gezet. Diep onder de indruk van Gods macht en wijsheid.

Maar zet je ’t ook op een rouwkaart? Of als je met ziekte te maken krijgt? Ook dit komt van de Heer – en hij vergist zich niet. Vader op u vertrouw ik – bij de wieg en bij het graf. U bent wijs en machtig. “wonderlijk van raad en groot van daad” zegt de statenbijbel.

3           God werkt persoonlijk

Ja maar is dat niet te gelikt? Je zult maar te maken krijgen met ziekte en scheiding en dood. Dan besterft Zondag 9 je op de lippen. Of zoals die oude man die niet meer praten kon. Z’n hand kon nog wel schrijven. Maar 3 woorden: beleid deugt niet.

Denkt u dat ook wel eens?

Waarom is het zo ongelijk verdeeld in de wereld? Wij met onze gezondheidszorg en bloeiende economie en sociaal vangnet – en dan op de Filippijnen mensen zonder water en eten, zonder huis en medische zorg, de hele infrastructuur naar de filistijnen … Heer, had u dat nou niet anders kunnen doen?

Dat ene gezin, met een gehandicapt kind en een psychisch zieke moeder, en alsof ’t niet op kan raakt hij z’n baan kwijt… Is dat wel eerlijk?

Waarom ik? Waarom nu? Waarom zo? God lijkt te discrimineren.

En dat is ook zo.

God lijkt niet … hij discrimineert echt. God maakt onderscheid. Met vaste hand deelt hij uit aan wie hij wil en wanneer hij wil.

Let op de boer en leer over God

Een goede boer werkt doelmatig maar ook met onderscheid. Vers 25:

Als hij het land geëffend heeft,
strooit hij toch komijn en karwij,
zaait tarwe in rijen, gerst in vakken
en spelt langs de rand van zijn akker?

Vraag mij niet waarom. Ik ben maar … ik zou haast zeggen: een domme boer. Maar juist de boer weet wat hij doet. De tarwe in rijen. De gerst in vakken. Daar is geen spelt tussen te krijgen.

Dat is goddelijke wijsheid.

Ook later.

Na zaaien en oogsten krijg je dorsen. Als de vlegels op de dorsvloer hun werk doen. Kent u de dorsende os uit de bijbel (Dt 25:4, 1 Ko 9:9, 1 Ti 5:18)? Maar er komen ook een paard en wagen aan te pas. Vers 27 en 28 beschrijven het precies:

Zo dorst men komijn niet met een dorsslede
en over karwij rolt men geen wagenrad;
komijn wordt met een stok uitgeklopt
en karwij met een roede.

Graan moet voor brood worden fijngemalen;
maar een boer blijft niet eindeloos dorsen:
hij stuurt zijn paarden en het wagenrad eroverheen,
maar hij laat het niet verpletteren.

De bijzonderheden begrijp ik niet. Is er een boer in de zaal? (…)

Maler_der_Grabkammer_des_Menna_012

Ik houd het erop dat voor sommige granen veel druk nodig is om het kaf van het koren te scheiden. De boer laat er een wagen over rijden. Soms gaat hij er zelf op zitten om de druk te verzwaren.

Voor andere gewassen is dat funest. Komijn en karwij worden voorzichtig uitgeklopt – en dan nog weer verschillend: komijn met een stok, karwij met een roede, een vlegel.

De boer weet dat karwei te klaren met een optimaal resultaat.  Het kaf waait weg in de wind. Het graan wordt binnengebracht in de schuur (vgl. Ps 1:4, Js 41:5, Am 8:6, Mt 3:12, 13:30).

Let op de boer en leer over God

Waar slaat dat op? Hoe leg je nou een link tussen het boerenverstand waarmee de boer oogst en dorst … en God?

Dezelfde vraag als zonet. En ook hetzelfde antwoord. Deze boer laat in z’n manier van werken iets van God zien.

De bijbel kan deze dingen geestelijk duiden. Ik geef ook hier drie voorbeelden:

Jesaja 21. Mijn volk, vertrapt en vertreden als op de dorsvloer (21:10). D’r werd flink opgetreden door die vlegels. Zo ligt Israël er vertrapt bij.

Jesaja 41. Ik maak van jou – zegt God tegen z’n volk – een scherpe dorsslede, een nieuwe slede met dubbele sneden (41:15). Dat hakt er wel in. De vijanden worden ‘gewand’, fijn gemalen en weggeblazen.

Habakuk 3, in de oude 1951-vertaling: In gramschap doorschrijdt Gij de aarde, in toorn dorst Gij de volkeren (Ha 3:12). Zo kan de Heer ook zijn. Keihard. Vlijmscherp. Geen wonder dat Habakuk begint te beven (3:16).

Ja, dat doet pijn. Ook in 2013.

Als mensen weggaan uit de Emmauskerk. Met een grote mond en met slaande deuren. Wat lig je er dan vertrapt bij.

Als je huwelijk wordt afgebroken. Dan zijn er alleen maar verliezers. Man en vrouw en kinderen en vrienden.

Als je lichaam niet meer mee wil. Ziekte en depressie hakken er diep in.

Waarom doet de Heer zoiets? Met een scherpe dorsslede met dubbele sneden gaat hij eroverheen. Heb ik dan iets fout gedaan? vraagt de een. Wil God me iets leren? Moet ik een zonde belijden? En de ander zegt: ik wil niet focussen op m’n ziek zijn, ik wil zo graag vruchtbaar leven voor m’n Heer!

Vruchtbaar leven voor de Heer.

Daar is het hem om begonnen. Vruchten van geloof en bekering. Vreugde, vriendelijkheid, vrede, zachtmoedigheid. Dat zijn de goede vruchten die groeien aan de Geest (Gl 5:22).

Een boer wil kunnen oogsten.

En datzelfde geldt voor God.

Let op de boer en leer over God

God wil uit jouw leven een oogst zien. Na 27 of 57 of 87 jaar. Doelgericht en heel persoonlijk is hij met u en mij en jou bezig. Hij weet wat hij doet. Karwij is karwij. Komijn is komijn. Kikker is kikker.

Doelgericht leven. Dat is van onze kant. Hoe ik in mijn specifieke context de wil van God kan doen (Hd 13:36). Neem mijn leven, laat ’t Heer, toegewijd zijn aan uw eer!

Doelgerichte gemeente. Wat voor kerk zijn we? Wat wil Jezus met ons als Emmauskerk: in deze tijd, in deze wijk Noordgeest, in deze stad Bergen op Zoom?

Dat is onze zoektocht.

Jesaja 28 geeft je vertrouwen in de Heer van de kerk. Hij weet wel wat hij doet. Ik geloof in God de vader de almachtige.

En ik ben overtuigd van zijn liefde.

4           almachtig God trouwe vader

Bovenop onze kerk staat een kruis. Duidelijk zichtbaar. Een erfenis van de katholieken? Ja maar meer dan dat. Hier staan wij voor.

Jezus de zoon van God, die mij heeft liefgehad en zich voor mij heeft prijsgegeven (Gl 2:20).

De almachtige God is m’n trouwe Vader.

Hij weet wel wat hij doet. Met mij. Met Mieke en onze kinderen. Hij is wijs. Hij is goed. Hij is dankzij Jezus mijn lieve vader.

Ook al snap ik Gods beleid niet. Ik vertrouw op z’n wijsheid. En ik ken zijn hart.

Hij weet wel wat hij doet met ieder van u en van jullie. Blijf hem vertrouwen. Ook als ’t soms wel eens pijn doet. De Here God weet precies hoe jij zijn moet. Hij rommelt niet een beetje aan. Doelmatig en persoonlijk is hij met je bezig.

doelgerichte-gemeente_1006_0

Daarom komt ’t ook helemaal goed met de kerk. Niet omdat wij het zo goed doen – wij klungelen wat af. Maar omdat de Heer zo goed is. Blijf jezelf en elkaar zo zien. Dit is maar niet onze kerk. Dit is Gods gemeente, die hij verworven heeft door het bloed van z’n eigen zoon (Hd 20:28).

Dat geeft een geweldige motivatie om door te gaan. Niet domweg doorgaan: “En de boer hij ploegde voort …” – Maar uitkijken naar de oogst:

ik zal de garven niet meer zien

noch binden ooit de volle schoven

maar doe mij in de oogst geloven

waarvoor ik dien


[1] Voor deze preek heb ik veel ontleend aan een preek van collega Ferdinand Bijzet. Een eerdere versie diende als m’n afscheidspreek van de Martuskerk in Amersfoort op 1 juli 2007.

 
1 reactie

Geplaatst door op 24 november 2013 in Bijbel, Preken

 

Laat je uitdagen door Micha – en door God

preek voor Micha-zondag 2013

GKv Emmauskerk, 20 oktober 2013

de bijbel ligt open bij Micha 6 vers 1-13

Geen wijzer les van meerder kracht,

dan Micha zes en wel vers acht

Dat oude rijmpje laat zien dat dit vers uit de bijbel door de tijden heen mensen heeft aangesproken.

Er was een Amerikaanse president die de eed aflegde met z’n hand op de bijbel die open lag bij Micha 6 vers 8. Enig idee welke president dat was?

                                 inauguration

Jimmy Carter, 20 januari 1977

Opnieuw spreken deze woorden mensen aan. Al een jaar of tien kennen we de zogenaamde Micah Challenge, de Micha campagne. In elk geval eens per jaar roepen christenen elkaar op om hun verantwoordelijkheid te nemen. Je leeft in een wereld van armoede en onrecht. Hoe sta je daar als gelovige in?

milleniumdoelen-1-8Nou is opkomen tegen armoede en voor een rechtvaardige samenleving niet iets specifiek voor christenen.

Ik denk aan de millennium-doelen. Rond het jaar 2000 hebben de Verenigde Naties samen 8 doelen geformuleerd. Hoe willen we dat de wereld er in 2015 uitziet?

Twee voorbeelden. In 2015 …

doel 1… zijn extreme honger en armoede uitgebannen

… is de verspreiding van ziektes als aids en malaria gestopt

2209059922_826452e69fNou ja, dat is politiek. Maar hoe sta je daar als christen in? Wij geloven in de God van Psalm 146. Die recht doet aan de verdrukten. Die de vreemdelingen beschermt. Die …

Als de Heer zegt dat wij recht moeten doen en trouw betrachten, dan houdt dat ook voor mij in 2013 iets in. Niet eens per jaar. Maar het is goed om in elk geval vandaag de challenge van Micha aan te gaan.

Laat je uitdagen door Micha – en door God!

Dat formuleer ik als kernpunt van deze preek. 1 Leer jezelf kennen. 2 Leer de wereld kennen. En 3 Leer Jezus kennen.

Leer jezelf kennen

Laat ik beginnen met een persoonlijke vraag. Hoe staan je handen? Ook voor jullie, jongens en meisjes. Kijk eens naar je handen. – Hoe staan die?

Open Hands

  • Er zijn mensen met 2 linkerhanden. Die zijn wel heel onhandig ;-) …
  • Je handen kunnen in de grijphouding staan – pak wat je pakken kan voor jezelf – of in de geefhouding – kan ik iets voor een ander doen? De apostel Paulus zegt daar iets over in Efeze 4 vers 28:

Laat wie steelt niet meer stelen, maar eerlijk de kost verdienen door zelf hard te werken om iets weg te kunnen geven aan wie het nodig heeft.

  • Jezus leert ons de goede houding: handen die open staan naar de hemel. Zo leert hij ons bidden: Geef ons heden ons dagelijks brood. Je staat als mens met lege handen. Je vraagt God om die te vullen.

Hoe staan jouw handen?

Over die vraag gaat ’t in Micha hoofdstuk 6.

We hebben dat gelezen. Misschien dacht je wel: wat moet ik daar nou mee? De profeet Micha leefde in Jeruzalem, zo’n 700 jaar voor Christus. Ver weg dus.

Micha noemt namen die ons weinig zeggen. Mozes, Aaron en Mirjam. De bevrijding uit de slavernij in Egypte. Balak en Bileam. Wie zijn dat ook alweer? Wat gebeurde er dan tussen Sittim en Gilgal? Je kunt ’t nalezen in het boek Numeri, hoofdstuk 22 tot 25.

micha-campagne

Ook zonder die details begrijp je best dat God hier z’n volk aanklaagt. De bergen worden als getuige opgeroepen in dit rechtsgeding. De Heer heeft een geschil met zijn volk.

Wat is de aanklacht? Ondankbaarheid en onrecht. Meer bijzonderheden in vers 9 tot 13: een onzuivere weegschaal, een zak met valse gewichten, geweld en bedrog, corruptie en leugens.

Maar in vers 8 staat één woordje dat alles zegt. Alle aanklachten samengevat in een vierletterwoord. Weet je welk woord ik bedoel? – Ja, het woord ‘mens’.

De eerste uitdaging van Micha is om jezelf goed te kennen. Weet wie je bent: mens. Geschapen mens. Adam (אדם). Afhankelijke mens.

 “Heer, u alleen bent de oorsprong van al het goede. Wie zijn wij met al onze inspanning en al uw gaven – ja, wie zijn wij nou zonder uw zegen? Geef ons heden … ” (HC 50/125)

Op Micha-zondag kunnen we over heel wat praten. En dat moet ook. Maak het maar heel praktisch. – Maar hier begint ‘t. Leer jezelf kennen. Weet wie je bent. Mens.

Dat is toch de eerste zonde? Hoogmoed. Weet je nog? Adam en Eva in het paradijs. Niet naar God willen luisteren maar zelf god willen zijn. Voor jezelf uitmaken wat goed en kwaad is (Gn 3:5).

Dat is nog steeds de basisfout. Dat ik mezelf te groot maak, me opblaas buiten proportie. Dat alles om mij draait. Dus niet om God. En niet om de ander. Ikzucht.

Maar als Gods Geest mij leert bidden, dan word ik weer mens. Ik sta met lege handen. Een klein mensje in een grote wereld. Ik kan alleen maar m’n handjes ophouden. Geef ons heden …

The Micah Challenge.

Ik vind het een goede actie. Bewust stilstaan bij de honger en de armoede in de wereld. Je eigen gedrag onder de loep nemen.

0a1e9114dbda5fa31c4ad9645d0391a0

Verdiep je erin. Doe eraan mee. Er zijn heel wat acties waaraan je mee kunt doen. Ook voor de jongeren in de gemeente.

  • Nacht Zonder Dak
  • filmavond, schrijfactie, marathon
  • Zip Your Lip
  • ga maar eens googelen op ‘Micha’

Maar pas op. Ook in zo’n actie kun je jezelf te groot maken. “Kijk eens hoe goed ik ben …” Dan maak ik er toch weer mijn stappenplan van. Time To Turn, verander de wereld in 40 dagen. Terwijl de eerste Micha uitdaging is: mens te worden. Ken jezelf. Zie jezelf door de ogen van God. Wees afhankelijk en nederig.


Leer de wereld kennen

Goed. Nu maar even heel praktisch. Een filmpje over jouw smartphone.

Ik vind het onthutsend. Woorden als onrecht en armoede kunnen ver weg lijken. Maar deze clip brengt ’t heel erg dichtbij. Mijn mobiel kan met bloed bevlekt zijn …

Ineens kijk ik toch met andere ogen naar m’n telefoon, m’n koffie en m’n kloffie …

BloodColtan

Dat is Micha’s tweede uitdaging. Kijk naar de wereld door de ogen van God.

Heb ik de wereld dan niet in beeld? Best wel. Elke dag bid ik het Onze Vader. Ook de vierde bede: Geef ons heden ons dagelijks brood.

  • Geef ons … Ik bid niet alleen voor mij en m’n eigen noden maar ook voor anderen.
  • Geef ons heden … Ik vraag ’t alleen maar voor vandaag. Morgen en overmorgen is God er ook wel weer.
  • Geef ons heden ons dagelijks brood … Ik vraag niet meer dan voedsel en kleren, in de woorden van Paulus (1 Ti 6:8).

Maar als ik eerlijk ben, klinkt dat veel te gelikt. Ik zit zo ruim in kleren en voedsel, speelgoed en beeldschermen. In de vrieskist en op de bank heb ik nog ruim genoeg voor morgen en overmorgen. En de anderen in de wereld… Ja hoor eens, wie ben ik om daar wakker van te liggen?

Micha laat z’n mensen wakker schrikken. In wat voor wereld leef je eigenlijk? Hij aarzelt niet om heel concreet te worden.

Laat ik dat dus ook maar doen.

100_People_Thumbnail_CROP

Hoeveel mensen leven er op aarde? (…) Ruim 7 miljard. Als je dat nou eens terug rekent tot een dorp met 100 mensen. Hoe zou dat dorpje eruit zien?

  • Er zouden 60 Aziaten wonen, 15 Afrikanen en 11 Europeanen.
  • Van de 100 zijn 30 mensen blank en 70 gekleurd.
  • In dat hele dorp zijn 7 mensen met een universitaire opleiding en 22 met toegang tot een computer.
  • De helft zou lijden aan wanvoeding, 15 aan ondervoeding; 1 zou van de honger sterven en 21 zouden te dik zijn.

Zo kun je nog een hele tijd doorgaan. Meer details op www.100people.org.

Ik vind het een confronterend verhaal. Hoe zit de wereld in elkaar? En waar zit ik in dat dorp met 100 mensen? Ik met m’n laptop en m’n tablet, m’n schoolopleiding, m’n vrieskist, m’n licht en warmte en onderdak …

Geen wijzer les van meerder kracht,

dan Micha zes en wel vers acht

De mensen in de tijd van Micha werden ook wel wat onrustig van z’n woorden. Je kunt dat goed zien in vers 6 en 7. Hun reactie is buiten proportie. Ik herken mezelf daarin.

  • Ja, wat wil God dan? Kan ik hem gunstig stemmen met duizenden rammen, met olie stromend in tienduizend beken? Moet ik m’n vaatwasser naar de derde wereld sturen of zo?
  • Moet ik m’n oudste kind geven voor wat ik heb misdaan, de vrucht van m’n schoot voor m’n zondig leven? Zullen we de kerk in een inloophuis veranderen? Moet ik die dakloze bij mij op zolder laten slapen?

Zo’n overdreven reactie verraadt vaak je eigen onrust. Sla lekker van je af …

Maar de profeet reageert op die boosheid heel rustig namens de Here God.

bible-verse-micah-6-do-justice-love-kindness-and-walk-humbly-with-your-god

Je weet ’t best wat God van je vraagt. Dit is vragen naar de bekende weg. Het is je gezegd (הגיד לך). De Heer heeft het duidelijk bekend gemaakt. Heel gewoon. De basisdingen. Niet anders dan dit:

  1. recht te doen
  2. trouw te betrachten
  3. nederig de weg te gaan van je God

Micha gebruikt heel bekende en tegelijk heel diepe bijbelwoorden.

Recht doen! (משׁפט) Rechtvaardig handelen. Dus niet doen wat jezelf wilt. Luther vertaalt hier: Gottes Wort halten. Leven volgens zijn geboden. Jij bent mens maar hij is God.

Trouw betrachten! (חסד) Het gebruikte woord kan ook ‘liefde’ betekenen. Doen wat van jou verwacht mag worden. Er zijn voor God. Er zijn voor je medemens. Leven in Gods wereld.

Nederig de weg gaan van God! Dat er staat: je God – verwijst naar de bijzondere relatie die de Heer met z’n volk heeft. Gods verbond: ik ben jouw God (Gn 17:7).

Ga in alles bij uw God te rade (GNB). Dus niet je eigen kop volgen maar jezelf klein maken. Geen hoogmoed maar ootmoed. God volgen op de weg die hij wijst.

Leer Jezus kennen

Ik ben blij dat ik er nog een 3e punt aan mag vastknopen. Laat je uitdagen door Micha – en door God. De tekst bevat 3 opdrachten: 1 Leer jezelf kennen. 2 Leer de wereld kennen. Maar dan ook 3 Leer Jezus kennen.

Eigenlijk vind ik die Micha campagne wel heel vermoeiend. Moeten we weer van alles … En ook wel deprimerend. Het klinkt simpel: niets anders dan … Maar weten en doen zijn twee. De bekende weg is niet te volgen.

Neem nou die smartphone. Bloedmobiel. Je voelt je daar zo machteloos in. En zo zijn er tig wantoestanden.

  • Dat T-shirt en die spijkerbroek en wat de verschillende mensen eraan verdienen.
  • De manier waarop ontwikkelingshulp in de politiek aan de kant wordt geschoven – en niet alleen door Wilders!
  • De boterberg hier – de hongersnood daar. Er is genoeg te eten voor iedereen op de wereld. Het is alleen op de verkeerde plek.

Ook dat is schuld. Ook dat is onrecht. Vergis je niet. God heeft ook een geschil met ons. De Heer heeft alle reden om jou en mij aan te klagen. Mijn ontrouw. Jouw hoogmoed. Het wereldwijde onrecht. Misbruik van zijn goede gaven.

Micah_6_8_

Daarom ben ik zo blij met Jezus.

Die onmogelijke eis uit vers 7 – kan ik de Heer gunstig stemmen, moet ik soms m’n eigen kind als offer aanbieden? Nee dus. –

Maar dat heeft God zelf laten gebeuren. Hij heeft z’n bloedeigen kind gegeven voor mijn zondig leven. God had de wereld zo lief dat hij z’n oudste zoon heeft gegeven (Jh 3:16). Met al m’n onmacht en m’n grote schuld kan ik door Christus bij God terecht.

Is er ook maar één mens die kan voldoen aan de eis van Micha 6 vers 8? Ken je iemand die dat lukt: recht te doen, trouw te betrachten, nederig de weg te gaan van God?

Ik ken hem wel.

Hier is hij, de mens (Jh 19:5). Jezus.

  • Niemand is zo nederig als hij. Zachtmoedig en nederig van hart (Mt 11:29).
  • Niemand die zo betrouwbaar is. Hij doet wat je mag verwachten. God liefhebben in alles. Je naaste als jezelf (Mt 22:37-39).
  • Niemand is zo rechtvaardig. Hij die zegt: Mijn voedsel is: de wil doen van hem die mij gezonden heeft en zijn werk voltooien (Jh 4:34).

Micha daagt me uit om mens te zijn.

God roept me terug naar mezelf. Naar hem.

Alleen door Jezus Christus kan ik mens van God worden.

      Hij neemt de schuld van me af. Hij deed alles goed waar ik in faalde.

En ik bid hem of hij door de Heilige Geest mij tot een nieuwe mens wil maken (vgl. 1 Ti 6:11, 2 Ti 3:17). Dan kan ik pas gelukkig worden. Als mens die in nauw contact met God leeft.

Een mens te zijn op aarde

in deze wereldtijd,

is leven van genade

buiten de eeuwigheid,

is leven van de woorden

die opgeschreven staan

en net als Jezus worden,

die ’t ons heeft voorgedaan.

 
Een reactie plaatsen

Geplaatst door op 20 oktober 2013 in Bijbel, Preken

 
 
Volg

Ontvang elk nieuw bericht direct in je inbox.

Doe mee met 125 andere volgers